ایده کسب و کار را از فرض کسب و کار جدا کنیم.
ایده میتواند این باشد:
یک جلسه آنلاین گروهی برای پاسخ به پرسشهای مشتریان برگزار کنیم.
اما اجرای آن بر چند فرض تکیه دارد:
- مشتریان چنین نیازی دارند.
- در زمان پیشنهادی شرکت میکنند.
- قالب گروهی برای موضوع مناسب است.
- تیم میتواند جلسه را با کیفیت و هزینه قابل قبول برگزار کند.
Strategyzer پیشنهاد میکند فرضها روشن، مشخص و قابل آزمون نوشته شوند و چند ادعای متفاوت در یک فرض ترکیب نشود. منبع: تدوین فرضهای قابل آزمون، Strategyzer
کدام فرض را ابتدا بررسی کنیم؟
از خود بپرسید:
اگر این فرض نادرست باشد، آیا همچنان اجرای ایده منطقی است؟
در کنار اهمیت، میزان شواهد موجود را هم بررسی کنید. فرضی که برای ایده تعیینکننده است و درباره آن اطلاعات کمی دارید، نامزد مناسبی برای بررسی اولیه است. منبع: شروع آزمون از فرضهای مهم، Strategyzer
برای مثال، اگر هنوز نمیدانید مشتریان به جلسه گروهی علاقه دارند، طراحی یک سامانه کامل ثبتنام ممکن است زودهنگام باشد.
آزمون را در پنج بخش طراحی کنید
۱. پرسش آزمون را بنویسید
پرسش باید آنقدر روشن باشد که بتوانید نتیجه را به آن برگردانید.
برای نمونه:
آیا مشتریان فعلیِ دارای این نیاز، برای جلسهای با موضوع و زمان مشخص ثبتنام میکنند؟
این پرسش درباره ثبتنام است؛ هنوز درباره رضایت، پرداخت یا سودآوری چیزی را اثبات نمیکند.
۲. دامنه و تعهد را محدود کنید
مشخص کنید آزمون برای چه کسانی، در چه زمانی و با چه امکاناتی اجرا میشود.
اگر مشتری درگیر است، شرایط ارائه را روشن بیان کنید. وعدهای ندهید که برای اجرای آن آماده نیستید.
۳. پیش از اجرا معیار بنویسید
مشخص کنید چه چیزی را ثبت میکنید و چه نتیجهای به تصمیم شما کمک خواهد کرد.
معیار میتواند تعداد ثبتنام، حضور واقعی، زمان انجام کار یا نوع مشکل مشاهدهشده باشد. انتخاب آن به پرسش آزمون بستگی دارد.
آستانه ادامه یا اصلاح را بر اساس نیاز اجرایی خود تعیین کنید؛ عددی واحد برای همه ایدهها وجود ندارد.
۴. مشاهدات را از تفسیر جدا ثبت کنید
«سه نفر ثبتنام کردند» مشاهده است.
«پس همه مشتریان به این خدمت نیاز دارند» تفسیری است که از این مشاهده بهتنهایی به دست نمیآید.
همراه نتیجه، محدودیتهای آزمون را ثبت کنید: چه کسانی دعوت شدند، چه کسانی پاسخ ندادند و چه شرایطی ممکن است بر رفتار اثر گذاشته باشد؟
۵. درباره قدم بعدی تصمیم بگیرید
نتیجه میتواند ادامه بررسی، اصلاح پیشنهاد، تکرار آزمون با شرایط متفاوت یا کنارگذاشتن ایده باشد.
ممکن است نتیجه نامشخص باشد؛ مثلاً تعداد مشارکتکنندگان آنقدر کم باشد که هنوز نتوانید تصمیم بگیرید.
مثال فرضی: آزمون یک جلسه گروهی
یک مجموعه خدماتی میخواهد جلسهای گروهی برای پرسشهای پرتکرار مشتریان برگزار کند.
در این مثال، ۲۰ مشتری مرتبط دعوت میشوند. تیم برای اجرای آزمایشی، حداقل پنج ثبتنام را شرط اولیه گذاشته است؛ این عدد صرفاً تصمیم اجرایی همین سناریوست.
شش نفر ثبتنام میکنند، اما فقط سه نفر حاضر میشوند.
تیم نباید تنها بر رسیدن به پنج ثبتنام تکیه کند. لازم است علت فاصله میان ثبتنام و حضور را بررسی کند: زمان نامناسب بوده، یادآوری کافی نبوده یا اولویت مشتری تغییر کرده است؟
همچنین حضور سه نفر درباره تقاضا برای نسخه پولی نتیجهای نمیدهد. اگر هدف بعدی دریافت هزینه باشد، آن فرض به بررسی جداگانه نیاز دارد.
کاربرگ پیشنهادی آزمون ایده
| بخش | چیزی که باید بنویسید |
|---|---|
| ایده | چه تغییری پیشنهاد میکنیم؟ |
| فرض کلیدی | برای مفیدبودن ایده، چه چیزی باید درست باشد؟ |
| روش آزمون | چگونه آن را بررسی میکنیم؟ |
| مشارکتکنندگان | چه کسانی و با چه ویژگیهایی؟ |
| منابع و زمان | چه میزان ظرفیت اختصاص میدهیم؟ |
| معیار | چه رفتار یا نتیجهای ثبت میشود؟ |
| تصمیم بعدی | چه یافتهای به ادامه، اصلاح یا توقف کمک میکند؟ |
| محدودیت | این آزمون چه چیزی را روشن نمیکند؟ |
چه اشتباههایی نتیجه آزمون را مبهم میکنند؟
- تغییر همزمان چند عامل، بدون امکان تشخیص اثر هرکدام
- پرسیدن سؤالهایی که پاسخ مطلوب را القا میکنند
- توجه صرف به تعریف و تمجید، بدون بررسی رفتار مرتبط
- تغییر معیار پس از دیدن نتیجه برای موفق نشاندادن ایده
- تعمیم نتیجه یک گروه محدود به همه مشتریان
هدف آزمون، فراهمکردن اطلاعات برای تصمیم است. پیش از شروع، از خود بپرسید:
چه نتیجهای ممکن است باعث شود درباره ایده محبوبم تجدیدنظر کنم؟
درباره قدم بعدی ایده خود گفتوگو کنیم
اگر ایدهای دارید اما میان اجرا، اصلاح یا کنارگذاشتن آن ماندهاید، میتوانیم در جلسه آشنایی رایگان ۳۰ دقیقهای و آنلاین درباره موضوع و مناسببودن کوچینگ برای بررسی فرضها و انتخابهای شما گفتوگو کنیم.















